MÜŞTERİ KAZANMA MALİYETİ (CAC) ÇALIŞMA FORMU 24 Ekim 2026 Bağımsız manuel kayıttır; otomatik hesap makinesi, muhasebe kaydı veya Anivo içe aktarma biçimi değildir. Bütün örnekler kurgusaldır. İki dilde aynı TL verileri kullanılır. Ağustos grubu, eylül dönem hesabından ayrıdır; birbirine eklenmez. BOŞ HESAP KAYDI Rapor türü (dönem / başlangıcı belli grup): [ ] Başlangıç ve bitiş tarihi: [ ] İnceleme tarihi ve para birimi: [ ] Yeni müşteri tanımı ve kazanım olayı: [ ] Gider kalemi / belge / ilgili dönem / edinme payı / payın dayanağı / dahil tutar: [ ] Gider kapsamı dışında bırakılanlar ve gerekçe: [ ] Farklı firma kimliği / ilk kazanım tarihi / kaynak belge: [ ] Tekrar sipariş, yenileme ve henüz müşteri olmayan kayıtlar: [ ] Bilinmeyen giderler veya müşteri kayıtları: [ ] Dahil edinme gideri toplamı: [ ] Farklı yeni müşteri sayısı: [ ] Hesap (payda sıfır/bilinmiyor ise hesaplanamaz): [ ] Geçici veya kapalı durum / açık görüşmeler / yorum sınırı: [ ] Kontrol eden / sonraki iş / yeniden inceleme tarihi: [ ] DOLDURULMUŞ ÖRNEK VE KONTROLLER Bölme işleminden önce müşteriyi tanımlayın. CAC, İngilizce Customer Acquisition Cost ifadesinin kısaltmasıdır. Hesabı “müşteri başına TL” gibi bir birimle yazın. Bir fiyat, dönüşüm oranı veya kâr tutarı değildir. Temel dönem formülü Dönemin yeni müşteri edinme giderleri / aynı dönemde kazanılan farklı yeni müşteri sayısı = dönem CAC. Para birimi, dönem ve müşteri tanımı hesabın yanında bulunmalı. Aşağıdaki kurgusal B2B hizmet işletmesi “yeni müşteri”yi, geçmişte hiç satın almamış ve ilk hizmet ödemesini tamamlamış firma olarak tanımlıyor. Başka bir işletme imzalanmış sözleşmeyi esas alabilir. Seçtiğiniz olayı açıkça yazın; iki tanımla hazırlanmış sonuçları aynı ölçü sanmayın. Shopify’ın müşteri edinme açıklaması (https://www.shopify.com/blog/ecommerce-customer-acquisition) toplam satış/pazarlama gideri ile yeni müşteri sayısını ilişkilendirir. Buradaki firma bazlı kayıtlar ve hesap kuralları kendi uygulama örneğimizdir. Yeni müşteri edinmeye ayrılan gideri toplayın. Tamamen kurgusal veri · 1–30 Eylül 2026 Bütün tutarlar, firmalar ve çalışma payları hesaplamayı açıklamak için oluşturuldu. Gerçek işletme sonucu, Anivo fiyatı veya sektör ortalaması değildir. İki dilde de aynı TL veri seti kullanılır. Eylül gider defteri · yeni müşteri ve mevcut müşteri işini ayırma Gider | Toplam | Yeni müşteri payı | Hesaba giren Yeni müşteri kampanyası reklamı | 9.000 TL | %100 | 9.000 TL Satış/pazarlama çalışma maliyeti | 15.000 TL | %80 | 12.000 TL Satış/pazarlama araçları | 4.000 TL | %75 | 3.000 TL İçerik ve dış hizmet | 8.000 TL | %75 | 6.000 TL Toplam | 36.000 TL | Kalemlerin belgelenmiş payları | 30.000 TL Kalan 6.000 TL, bu örnekte mevcut müşteriye yönelik işe ayrılmıştır. Yüzdeler önerilen sabit oranlar değildir. Örnekte paylar, çalışma ve kullanım kayıtlarından ayrılmış kabul ediliyor; başka edinme gideri olmadığı varsayılıyor. Kendi hesabınızda ilgili seyahat, komisyon veya genel gider paylarını da ekleyin. Her payın dayanağını yazın. Bir giderin hangi işe ait olduğunu bilmiyorsanız keyfî yüzde eklemek yerine bilinmeyeni belirtin. Kurucu da müşteri araştırıyor veya satış görüşmesi yapıyorsa bu zamanı görünür tutun. Maaş veya fatura giderine dahil edilen aynı zamanı ikinci kez eklemeyin. Ücretsiz çalışılan saatlere varsayımsal bedel koyarsanız bunu ayrı bir zaman maliyeti senaryosu olarak etiketleyin. Dönem boyunca kullanılan hizmetin maliyetini tutarlı bir yöntemle kaydedin. Yıllık araç ödemesinin tamamını yalnız ödeme yapıldığı ayın işletim maliyeti saymak ile aylık kullanım payı ayırmak farklı raporlar üretir. Nakit çıkışı ile seçtiğiniz gider yöntemini ayırın; yöntem değişikliğini kaydedin. Siparişleri değil, ilk kez satın alan firmaları sayın. Kurgusal müşteri olayları · 1–30 Eylül 2026 Kayıt | Gerçekleştiği varsayılan olay | Yeni müşteri sayısına katkı A · 8 Eylül | Firmanın ilk hizmet ödemesi tamamlandı. | 1 A · 22 Eylül | Aynı firma ikinci bir sipariş verdi. | 0 · A zaten sayıldı. B · 16 Eylül | Firmanın ilk hizmet ödemesi tamamlandı. | 1 C · 29 Eylül | Firmanın ilk hizmet ödemesi tamamlandı. | 1 D · 5 Eylül | Daha önce satın almış firma tekrar sipariş verdi. | 0 · Mevcut müşteri. E · 27 Eylül | İlk ödemesi ağustosta olan firma hizmetini yeniledi. | 0 · Mevcut müşteri. F · 30 Eylül | Ücretsiz tanışma görüşmesi yapıldı; hizmet ödemesi yok. | 0 · Henüz müşteri değil. Bu defterde yedi olay, ödeme yapan beş farklı firma ve üç yeni müşteri var. Payda A, B ve C olmak üzere 3’tür. İki faturası olan A’yı iki kez saymak sonucu değiştirir. Kimliği belirsiz veya mükerrer kayıtları önce inceleyin. İptal ve iadeler için seçtiğiniz müşteri tanımını tutarlı uygulayın; düzeltmenin nedenini saklayın. Deneme kullanıcıları için ayrı ölçü gerekiyorsa onu müşteri kazanma maliyeti diye adlandırmayın. Hesabı gider ve olay defterinden yeniden kurun. Eylül dönem CAC hesabı 30.000 TL / 3 yeni firma = 10.000 TL/yeni müşteri. Bu, tanımlanan gider kapsamıyla tamamlanmış eylül döneminin ortalamasıdır. Eylül faaliyetlerinin her müşteriyi tek başına yarattığını kanıtlamaz. Aynı örnekte yanıltıcı hesaplar Hesap | Görünen sonuç | Sorun 30.000 / ödeme yapan 5 firma | 6.000 TL | D ve E mevcut müşteri; yeni müşteri paydasına karıştı. 9.000 reklam gideri / 3 yeni firma | 3.000 TL | İşçilik, araç ve dış hizmet gideri eksik. Üç firmanın da reklama atfedilebildiği doğrulanmadı; kanal CAC değildir. Eylülün 30.000 TL gideri / ilk 14 gündeki 1 yeni firma | 30.000 TL | Tam ayın gideri, kısmi ayın müşterisiyle bölündü. Aynı tarih aralığı kullanılmadı. Sadece reklam giderini izlemek bütçe kontrolü için işe yarayabilir. Ölçüyü adıyla yazın: “reklam gideri / tüm yeni müşteriler” hesabı, bütün edinme maliyetini veya reklam kanalının maliyetini tek başına vermez. Yeni müşteri sayısı sıfırsa bu formülle sonlu bir CAC hesaplanamaz. Gideri ve sıfır sonucu ayrı gösterin; hücreye “0 TL” yazmayın. Müşteri sayısı bilinmiyorsa da boşluğu tahminle doldurmayın. Dönem ortalamasını bir araştırma grubunun sonucundan ayırın. Eylülde ilk kez ödeme yapan bir firma, sizinle temmuzda tanışmış olabilir. Eylül gideri de ekimde sonuçlanacak görüşmeleri içerebilir. Takvim ayının kapanması, o ay başlatılan satış çalışmalarının sonuçlandığı anlamına gelmez. Brian Balfour’un özgün hesaplama yazısı (https://andrewchen.com/how-to-actually-calculate-cac/), maliyet ile müşteri kazanımı arasındaki gecikmeyi ele alır. Aşağıdaki ayrı grup defteri bizim uygulama önerimizdir; kaynaktaki gecikmeli formülü her işletmeye kural olarak uygulamıyoruz. Ayrı kurgusal grup · ilk görüşmeleri 4–8 Ağustos olan beş firma İnceleme tarihi | Gruba ayrılmış birikimli gider | Durum | Raporlama kararı 30 Eylül 2026 | 12.000 TL · yalnız bu gruba ayrılan giderler | 2 ilk ödeme, 1 kayıp, 2 açık görüşme. | 12.000 / 2 = 6.000 TL, bu tarihe kadarki geçici oran. Nihai grup maliyeti diye etiketlenmez. Bu grup, yukarıdaki eylül örneğinden bağımsızdır. Tutarları ve müşterileri o hesaba eklemeyin. Açık iki görüşme için ileride yeni gider veya sonuç oluşabilir. Aynı grubun kaydını sonraki incelemede güncelleyin. Sadece takvim ayına bakarak yeni çalışmayı kapatma veya büyütme kararı vermeyin. Basit dönem hesabı düzenli gider ve sonuç takibi için hâlâ kullanışlıdır. Küçük bir listede ayrı bir grup defteriyle birlikte tutulabilir. Satış süreci uzun veya maliyetler değişkense dönem göstergesine ek olarak başlangıcı belli grupları izleyin; aylık ve grup hesaplarını tek seri gibi karşılaştırmayın. Düşük CAC’yi kâr kanıtı saymayın. 10.000 TL’nin iyi olup olmadığını bu örnekten çıkaramayız. Hizmeti sunma maliyeti, müşteriden kalan katkı, tahsilat zamanı ve tekrar satın alma davranışı ayrıca bilinmelidir. Satış geliri, giderlerden sonra kalan tutarla aynı değildir. - Önce müşteri tanımını, kayıtları ve maliyet paylarını kontrol edin. - Kanal karşılaştırmasında aynı gider kapsamını, tarihleri ve atıf yöntemini kullanın. Kaynağı bilinmeyen müşterileri ayrı gösterin. - Farklı satış süresi ve hizmet kapsamı olan müşteri gruplarını ayırın. - Sayının yanında sonraki incelemede neyi kontrol edeceğinizi kaydedin. Buradaki tablo bir kârlılık modeli veya bütçe artırma talimatı değildir. Evrensel bir “iyi CAC” tutarı ya da her işletmeye uyan LTV/CAC eşiği önermiyoruz. Müşteri tanımı ve gider kapsamı farklı dış ortalamalarla doğrudan kıyaslama yapmayın. Kaynaklar ve hesaplama sınırları 24 Ekim 2026’da kontrol edildi. İlgili kaynak bölümleri ile kendi kurgusal defterimizi ayırıyoruz. Örnek tutarlar kıyaslama verisi, kaynaklar Anivo performansının doğrulaması değildir. Shopify · Ecommerce Customer Acquisition https://www.shopify.com/blog/ecommerce-customer-acquisition CAC formülü ve gider kalemleri bölümleri okundu. E-ticaret sağlayıcısının uygulama açıklaması; sektör ortalamaları ve promosyon sonuçları kullanılmadı. İngilizce. Brian Balfour · How To (Actually) Calculate CAC https://andrewchen.com/how-to-actually-calculate-cac/ Andrew Chen’in arşivinde yayımlanan özgün konuk yazısı. Müşteri tanımı, zaman gecikmesi ve gider kapsamı bölümleri okundu. Deneysel çalışma değil; hazır gecikme formülü evrensel kural olarak alınmadı. İngilizce.